DE INPOLDERING VAN NOORDWALCHEREN

BLOCKKAART van GAPINGE

Op Walcheren waren er vier wateringen, de Westwatering, de Zuidwatering, de Oostwatering en de watering van de Vijfambachten. De laatste twee wateringen zijn van belang voor de inpoldering van Noordwalcheren. Elke watering was weer opgesplitst in parochies, maar het komt ook voor, dat parochies deels in de ene, deels in een andere watering lag. Serooskerke is hiervan een voorbeeld. Elke parochie was weer opgesplitst in blocken. De grenzen van zo'n block volgden vaak duidelijke kenmerken in het terrein, b.v. waterlopen of dijken. Nieuwe inpolderingen vormden, nadat die inpoldering tot stand was gekomen tot stand waren gekomen, bijna automatisch een nieuw block.
Mogelijk dat zeer oude inpolderingen een uitzondering op die regel vormden.
Block. no.7 in Oostkapelle zou zo'n uitzondering kunnen zijn. Er is daar duidelijk sprake van verschillende inpolderingen na elkaar, maar toch vormt het één block. Mogelijk dat die inpolderingen dateren van vóór de invoering van het blocksysteem.

Ergens in de zeventiende eeuw heeft iemand opdracht gegeven kaarten te maken, waarop de
ligging van die blocken werd aangegeven.

(Vraag : weet één van onze bezoekers wie die iemand of die instantie was ?)

Er zijn twee series blockkaarten bekend;
De eerste serie ligt in het Zeeuws archief. De tekst bij die kaarten is vrij slecht leesbaar.
De gegevens zijn in Rijnlandse roeden
De kaart van Oostkapelle is daar te vinden onder-Kaarten.Aanw.1920/81-13
De tweede serie kaarten ligt in het Rijksarchief te Utrecht (RAU). Ze zijn daar te vinden in het archief des Tombes. De tekst bij die kaarten is veel duidelijker leesbaar. Meer informatie onder Parochie blockkaarten des Tombes

De kaarten in Middelburg en in Utrecht zijn niet geheel identiek. Op de kaart van Oostkapelle is b.v. het blocknummer 21 anders gesitueerd.De kaarten verschillen in grootte en de ene kaart is soms beter gedetailleerd dan de andere.Een goed voorbeeld daarvan is de situatie rond het voormalige kasteel Duno in Oostkapelle. De kaart van des Tombes is daar veel duidelijker in.
We zijn dan ook van plan om in deze website de kaarten van des Tombes op te nemen.

Het is niet zo gemakkelijk om, als je voor het eerst naar één van die kaarten kijkt, direct de aansluiting op een hedendaagse kaart te vinden. We zoeken nog naar een oplossing om dat wat te vergemakkelijken.

De gegevens uit beide kaarten, die uit Utrecht en uit het Zeeuws archief zijn ingetekend op de veldnamenkaart, waardoor bovenstaande blockenkaart ontstaat.

Van twee overlopers, die van de Vijfambachten van 1584 en die van de Oostwatering van 1566, hebben we gedeeltelijk de block- en perceelgegevens genoteerd. Bewust gebruiken we niet het woord "transcriptie", want dat was voor ons doel niet nodig.
Toch hebben we enkele honderden namen genoteerd van baanders (pachters) en grondeigenaren van de diverse percelen, zoals die in de overlopers voorkomen. Deze percelen hebben we verzameld per parochie en wel voor de parochies Gapinge, Oostcappel, Sandijk, Serooskerke,Veere en Vrouwepolder.

Voor genealogen een bijzonder interessante bron uit een zeer vroege periode.

Bij de eerstkomende upgrade van onze website worden de gegevens ingevoerd.

Website pagina nog verder uitwerken !

Bronnen.